Evolution and biodiversity

Course goals

Leerdoelen
In deze cursus vorm je een kritisch beeld van de processen, patronen en theorie van evolutie. Verder leer je de belangrijkste kenmerken van organismen in de verschillende domeinen. Aan het einde van de cursus kun je:

• De belangrijkste micro-evolutionaire processen (natuurlijke selectie, genetische drift, gene flow, mutatie) uitleggen en toepassen,
• Uitleggen wat een soort is en hoe soorten ontstaan,
• Verwantschapsanalyses kunnen interpreteren en uitleggen,
• De belangrijkste patronen in de geschiedenis van het leven beschrijven,
• De belangrijkste misconcepten in de evolutie herkennen en beschrijven,
• De belangrijkste kenmerken van organismen in de verschillende domeinen en onderliggende groepen aangeven,
• Beredeneren wat de ecologische niche is van organismen en welke adaptaties en fysiologische eigenschappen daarbij horen,
• De evolutionaire verwantschap in en tussen domeinen en onderliggende groepen beschrijven en toelichten,
• Een samenhangend beeld van macro-evolutionaire patronen en micro-evolutionaire processen uitleggen en toepassen.

Vaardigheden
De belangrijkste vaardigheden die je in de cursus leert en gebruikt, zijn:

• kritisch denken,
• systematische benadering van problemen,
• dissectie van een organisme uitvoeren aan de hand van een handleiding,
• selecteren, verwerken en lezen van literatuur
• Werken met een lichtmicroscoop

 

Vaardigheden	Onderdeel van de cursus	Expliciet getoetst?
Schrijven
Mondeling presenteren
Omgaan met data	X
Praktische onderzoeksvaardigheden	X
Onderzoeksvaardigheden
Samenwerken	X
Kritisch denken	X
Loopbaanoriëntatie
Interdisciplinariteit

                          

                          

 

Content

Ingangseisen
VWO met profiel NG met natuurkunde of NT met biologie.

Studie-interesserichting
In deze cursus doe je op het gebied van evolutie en biodiversiteit de basiskennis op die nodig is voor alle vakken van niveau 1, 2 en 3 en voor alle studie-interesserichtingen. De cursus is onderdeel van de studie-interesserichtingen Ecologie en Natuurbeheer, Evolutie & Biodiversiteit, Gedragsbiologie, Microbiologie, Ontwikkelingsbiologie en Toxicologie.

Taal
De voertaal van deze cursus is Nederlands. De hoor- en werkcolleges zullen in het Nederlands gegeven worden. Eventuele gastcolleges kunnen in het Engels gegeven worden. Het boek (Campbell Biology) en aanvullende lesmaterialen zijn in het Engels. De toetsing, bestaande uit twee digitale deeltentamens, is in het Nederlands.

Inhoud
Evolutiebiologie omvat het geheel van vakgebieden die de evolutionaire processen bestuderen. Hiertoe behoren onder andere de paleontologie, biogeografie, systematiek, moleculaire biologie, genetica, populatiebiologie en de evolutionaire ecologie. Evolutie is een proces dat tot adaptatie en biodiversiteit leidt, waarbij de evolutietheorie een verklaring geeft voor alle huidige en historische biologische processen en patronen. Wetenschappers schatten dat er 10 tot 80 miljoen soorten op aarde zijn (exclusief micro-organismen), waarvan er op dit moment ongeveer 2 miljoen zijn beschreven. In de cursus komen de volgende hoofdthema’s uit de evolutiebiologie aan bod:

• micro-evolutie: de processen van mutatie, gene flow, genetische drift, en vormen van selectie (natuurlijke-, artificiële-, seksuele- en kin-selectie) en adaptatie op populatieniveau.
• soortvorming: reproductieve isolatie, allopatrische- en sympatrische soortvorming hybriden en polyploïdie.
• macro-evolutie: de veelal grootschalige veranderingen in ruimte en tijd en, als gevolg daarvan, het ontstaan van de grote systematische groepen van het leven.
• biodiversiteit: de volgende groepen van organismen worden behandeld: virussen, bacteriën, archaea, schimmels, eencellige eukaryoten, planten en dieren

Onderwijsvormen
Hoor- en werkcolleges, practica, E-learning modules, zelfstudie. 

Toetsing
De cursus is voldoende afgerond als je een voldoende (onafgeronde 5,50 of hoger) haalt als eindcijfer. De onderdelen tellen als volgt mee:

• Deeltentamen 1: 50%
• Deeltentamen 2: 50%

Voor de individuele deeltoetsen moet minimaal een 5,00 gehaald worden en het gemiddelde voor de deeltoetsen samen moet een onafgeronde 5,50 of hoger zijn. Als hier niet aan voldaan is dan kunnen 1 of alle deeltoetsen waarvan het cijfer lager dan een 5,50 is herkanst worden. In lijn met de OER mag er alleen herkanst worden als het onafgeronde eindcijfer voor de cursus (deeltoetsen en opdrachten samen) tussen de 4,00 en 5,50 is.
Daarnaast moeten alle verplichte practica en werkcolleges gevolgd zijn of hier een vervangende opdracht voor ingeleverd zijn voor de bijbehorende deadline om een eindcijfer te kunnen krijgen. In deze cursus is er een inspanningsverplichting om het recht tot herkansen te mogen behouden. Indien minder dan 75% van de werkcolleges niet is bijgewoond, zal de student geen recht hebben op herkansing in het geval van een onvoldoende resultaat op één of beide tentamens.   

Studiemateriaal
Verplicht:

• BIOLOGY; ‘A Global Approach’ 12^e editie, Pearson Education Inc., San Francisco, 2020
• Cursusboek Evolutie en Biodiversiteit