Evolution 2

Course goals

Leerdoelen

-Inzicht verwerven op verdiepend niveau in de belangrijkste algemene patronen en processen van evolutie.
-Verdieping kennis over biodiversiteit op fylum-niveau (met betrekking tot diversiteit en similariteit)
-Concrete toepassing van evolutionaire kennis in conservatiecontext door het schrijven van een voorstel tot bescherming van een soort, evenals het beoordelen van het voorstel van anderen.
-Het synthetische karakter van de evolutiebiologie (d.w.z. het aandragen van een 'unify­ing' concept voor de hele biologie en het absorberen van kennis uit alle richtin­gen van de biologie) uitleggen en illustreren met voorbeelden.

Vaardigheden
Je oefent met het zelfstandig verwerken van een grote hoeveelheid studiestof. In het kader van de opdrachten oefen je met het vertalen van wetenschappelijke kennis naar een toegepaste setting. Je oefent ook je presentatietechniek middels het maken van een pitch en door middel van peer-assessment een oordeel te vellen over het werk van cursusgenoten. Als laatste train je vaardigheden die je nodig hebt voor het verzamelen, herkennen en benoemen van een deel van de fyla van het leven.
 

Vaardigheden	Onderdeel van de cursus	Expliciet getoetst?
Schrijven	x	x
Mondeling presenteren	x	x
Omgaan met data
Praktische onderzoeksvaardigheden
Onderzoeksvaardigheden
Samenwerken	x	x
Kritisch denken	x	x
Loopbaanoriëntatie	x
Interdisciplinariteit

                        

 

Content

Ingangseisen
De niveau 1 cursus Evolutiebiologie & Biodiversiteit of vergelijkbare kennis. Neem bij twijfel contact op met de coördinator alvorens in te schrijven voor deze cursus.
 
Studie-interesserichting
De cursus Evolutiebiologie op niveau 2 is onderdeel van de studie-interesserichtingen Evolutie & Biodiversiteit, Ecologie en Natuurbeheer en Gedragsbiologie en wordt aanbevolen voor Microbiologie, Ontwikkelingsbiologie en Theoretische Biologie en Bio-informatica, maar past ook in alle andere studie-interesserichtingen. De cursus bereidt voor op alle biologische masterprogramma’s.

Taal
De cursus is volledig in het Nederlands, alleen het gebruikte boek en bijbehorende werkcolleges zijn in het Engels. Voor de opdrachten mag ervoor worden gekozen in het Engels te schrijven, maar dit is geen vereiste. Toetsing is eveneens in het Nederlands.

Inhoud
Evolutie is het meest belangrijke principe binnen de biologie. Het is de enige biologisch-wetenschappelijke theorie die alle fenomenen van het leven verenigt, van het niveau (macro)molecuul tot ecosysteem. Sinds de moderne synthese (het combineren van Darwin’s inzichten met de moderne genetica) begin vorige eeuw heeft evolutionair onderzoek een grote vlucht genomen. De daarop volgende ontwikkelingen - ontstaan van de moleculaire biologie, het toenemen van computerrekenkracht en het ontwikkelen van fylogenetische reconstructie methoden - hebben gezorgd voor een enorme toename in ons begrip van de processen en patronen van evolutie. Vandaag de dag focust evolutionair onderzoek niet alleen op typisch evolutionair biologische vragen, zoals de regulatie van genetische diversiteit, het ontstaan van complexe systemen als cellen en hersenen, en het ontstaan van biodiversiteit. Ook onderzoekers op het gebied van de moleculaire, genomische, cellulaire en ontwikkelingsbiologie onderschrijven dat het raamwerk, de principes en de analysemethoden van de evolutionaire biologie van belang zijn voor hun werkgebieden. Deze cursus legt de nadruk op de algemene principes van evolutie, de hypothesen over de oorzaken van evolutionaire veranderingen (die relevant zijn voor de meeste organismen) en de grote patronen die zichtbaar zijn in de geschiedenis van de aarde. De cursus is uitstekend geschikt voor het opdoen van evolutionaire basis kennis, ongeacht het werkveld waar de bioloog in terecht komt (binnen de biologie of daarbuiten).

Deze cursus gaat verder waar de cursus Evolutiebiologie en Biodiversiteit op niveau 1 stopt. Onderwerpen die besproken worden vallen onder twee grote categorieën: micro- en macro-evolutie. Binnen de macro-evolutie wordt ingegaan op de Tree of Life en de methoden die ten grondslag liggen aan de reconstructie hiervan. Ook wordt gekeken naar het ontstaan van biodiversiteit en de patronen die in deze diversiteit zichtbaar zijn in zowel de ruimte als de tijd. Een fundamentele eenheid binnen de biologie is de soort en daarom wordt ook aandacht besteed aan theorieën omtrent soorten en soortvorming. Als afsluiting van het thema macro-evolutie wordt o.a. gekeken naar de geschiedenis van de aarde, trends in het fossiele archief en snelheden van evolutie. Binnen de micro-evolutie wordt gekeken naar de thema’s variatie, selectie en random veranderingen in populaties (genetische drift). Zo wordt de fundamentele theorie van natuurlijke selectie bestudeerd maar komen ook de theorie van neutrale moleculaire evolutie, modellen van genetische drift, de evolutie van genen, genomen en ontwikkelingsprocessen hierbij aan bod. Tot slot worden de onderwerpen co-evolutie, evolutie van interacties en fenotypes en de evolutie van life-histories besproken.

Omdat evolutionaire kennis ook steeds meer doordringt in het dagelijkse leven - van de geneeskunde (bv. ontstaan van antibioticaresistentie, begrijpen van verouderingsprocessen) tot klimaatverandering (bv. wat is de impact van verandering in vergelijking met het verleden) - is het ook belangrijk om evolutionaire kennis concreet te kunnen toepassen. Aan de hand van een aantal opdrachten – over bedreigde soorten – zal worden geoefend met het toepassen van evolutionaire kennis in een concrete casus. Wat zijn argumenten om een bepaalde soort te beschermen en wat is er op tegen? Hierbij moeten studenten uiteindelijk zelf beslissen welke voorgedragen soorten in aanmerking komen voor bescherming. Een tweede opdracht gaat in op het in kaart brengen de diversiteit van het leven, de Fyla-Expositie, waarin studenten zelf een aantal door hun gekozen groepen gaan verzamelen, bestuderen en presenteren.

Werkvormen
De studiestof wordt behandeld aan de hand van het boek “Evolution” (Futuyma). Zelfstudie, (interactieve) werkcolleges, groepsopdrachten, presenteren, groepsessay, tentamen.

Toetsing
De cursus is voldoende afgerond als je een voldoende (5,5 of hoger) haalt als eindcijfer. Alle individuele onderdelen dienen met een 5,5 of hoger te worden afgerond om de cursus te kunnen halen. De onderdelen tellen als volgt mee:

• Tentamen:                                                              50%
• Fyla-expositie:                                                        20%
• Galerij van bedreigde biodiversiteit opdracht:        20%

             Gallerij van bedreigde biodiversiteit pitch:                  10%

De inspanningsverplichting van de cursus bestaat naast een actieve deelname aan de cursus uit het bijwonen van minstens 5 van de 7 interactiecolleges.

Studiemateriaal
Verplicht:

• Boek Evolution (5^e editie, Sinauer) van Futuyma