Borders in perspective

Course goals

• verschillende typen grenzen te omschrijven en de betekenis van grenzen in een historisch-ruimtelijk perspectief te begrijpen, op verschillende schaalniveaus;
• uit te leggen wat de invloed van grenzen is op ruimtelijke ontwikkeling, identiteit en mobiliteit;
• bovenstaande begrippen toe te passen tijdens een meerdaags veldwerk in een Europese grensregio;
• te reflecteren op de eigen culturele achtergrond in relatie tot interculturele interacties tijdens het veldwerk;
• door middel van observaties en straatinterviews beter te doorgronden welk ruimtelijke gedrag in het veldwerkgebied plaatsvindt;
• de verkregen kennis over grenzen en de verworven inzichten opgedaan tijdens het veldwerk te integreren in een journalistiek artikel.

In deze cursus is voorts aandacht voor zelfsturend leren, studievaardigheden en professionele ontwikkeling in de vorm van kennismaking en toepassing van concepten uit de literatuur, veldwerkvoorbereiding en uitvoering, en reflectie op kennis en beelden door middel van een vignet.

Content

Deze cursus is een eerste kennismaking met de politieke en culturele geografie. Dit doen we door ‘grenzen’ en ‘grensgebieden’ centraal te zetten. Je hebt gedurende het eerste half jaar van de studie al het nodige geleerd over sociale geografie en planologie, vanuit diverse thematische invalshoeken. In deze cursus leer je om deze kennis te integreren bij de bestudering van een concreet gebied, waarbij je beter kunt begrijpen hoe ruimtelijke veranderingen worden beïnvloed door verschillende actoren, in het heden en het verleden. De rol van Europese integratie op grensregio’s lichten we er speciaal uit.

In het algemene deel van de cursus wordt ingegaan op verschillende typen grenzen, de betekenis van grenzen in een historisch-ruimtelijk perspectief en het ontstaan van (ruimtelijke) identiteiten die we relateren aan diversiteit en in- en exclusiviteit. De belangrijkste theorieën en concepten worden besproken en het belang van verschillende schaalniveaus wordt uitgelicht. Na de eerste kennismaking met de belangrijkste kernbegrippen van de cursus zoomen we in op Europa, en met name de dynamiek van Europese integratie en de invloed op grenzen en regionale ontwikkeling.

De verdieping vindt plaats door middel van een veldwerk in een Europese grensregio. Hierbij koppelen we theorie aan de praktijk. Tijdens de voorbereiding komen verschillende thema’s aan bod die betrekking hebben op de dynamiek van de specifieke grensregio. Denk aan de geschiedenis van de grensregio, de infrastructuur en verschillende mobiliteitsstromen. De aandacht voor verschillende schaalniveaus komt terug door te kijken hoe sociaal-ruimtelijke ontwikkeling van landen en (grens)regio’s is bepaald door de interactie van lokale, regionale, nationale, en Europese beleidsvorming. De planologische aspecten komen hierbij ook aan de orde: in hoeverre zijn planologische interventies van invloed (geweest) in grensregio’s.

Tijdens het veldwerk, met één of twee standplaatsen, wordt de grensregio verder in kaart gebracht door veldwerkopdrachten, met een focus op observeren en (straat)interviews.