Delta evolution and subsurface

Course goals

Content

In deze cursus staat de geologische en geomorfologische ontwikkeling van deltagebieden en hun ondergrond centraal. In het eerste deel van de cursus zal worden ingegaan op deltavorming in relatie tot de factoren tektoniek, klimaat (veranderingen) en substraat en de resulterende opbouw van de ondergrond (sedimentologie en stratigrafie). Vervolgens passen we deze kennis toe op oudere, fossiele delta-afzettingen op langere geologische tijdschalen (10⁵-10⁶ jaar). In het tweede deel van de cursus komen de post-depositionele processen, processen die na afzetting van sediment of veengroei plaatsvinden, aan bod op zowel de tijdschaal van het Holoceen als de langere geologische tijdschalen. In het laatste deel van de cursus wordt de interactie tussen mens en landschap in de huidige Holocene delta’s behandeld. De cursus heeft betrekking op delta’s wereldwijd. Thema’s die aan bod komen zijn:

1. wat is een delta?, classificatie deltatypen en bijbehorende randvoorwaarden;
2. de geologische en geomorfologische ontwikkeling van delta’s, incl. randvoorwaarden zoals tektoniek, klimaat, zeespiegelstand, sediment- en watertoevoer en veranderingen daarin;
3. de interne dynamiek binnen een delta door o.a. rivierverleggingen, tektoniek, substraat en kustontwikkeling;
4. de opbouw en eigenschappen van de ondergrond die het gevolg zijn van de externe randvoorwaarden (zie punt 2) en interne dynamiek (zie punt 3);
5. de opbouw en eigenschappen van de Pleistocene ondergrond in Holocene delta’s;
6. fossiele delta-afzettingen op langere geologische tijdschalen (10⁵-10⁶ jaar), toepassing sequentie stratigrafie;
7. ondergrond-gerelateerde post-depositionele processen, zoals bodemdaling, kusterosie en het wegspoelen van zand onder dijken;
8. mens-landschap interacties en gevolgen voor het functioneren van het deltasysteem en de ondergrondopbouw en -eigenschappen in delta’s.

Tijdens de hoorcolleges worden voorbeelden getoond van o.a. de Rijn-Maas delta (Nederland), Po delta (Italië), Mississippi delta (USA), Tabasco delta (Mexico), Mekong delta (Vietnam), Yangtze delta (China) en de Ciliwung delta (Indonesië). 

Deze cursus is complementair, en sluit goed aan bij, andere cursussen in de richting Aardoppervlak.

Tijdens de cursus worden de volgende vaardigheden (verder) ontwikkeld:

• analyseren en samenvatten van wetenschappelijke literatuur;
• reconstrueren van zeespiegel- en grondwaterspiegelbeweging o.b.v. indicatoren;
• reconstrueren van de afzettingsgeschiedenis en paleogeografische ontwikkeling;
• opvragen van data en construeren van lithologische en geohydrologische dwarsdoorsneden uit publiek toegankelijke databases;
• interpreteren van ondergronddata (o.a. boorgegevens, ouderdommen, facies, seismische data, hydrologische data, maaiveldhoogte en bodembewegingsdata);
• beschouwen van de delta als complex systeem: het met elkaar in verband brengen (synthetiseren) van delta- en kustprocessen, afzettingsgeschiedenis, ondergrondopbouw en eigenschappen en gevolgen van menselijke ingrepen in het deltasysteem;
• presenteren van en discussiëren over wetenschappelijke onderzoeksresultaten.